Ser pleśniowy: jak rozpoznać zepsucie i kiedy wyrzucić?

SPIS TREŚCI

Ser pleśniowy ma mocny zapach, a na jego powierzchni lub w środku widać pleśń. Jak więc poznać, że się zepsuł? Niepokojące są zmiany nietypowe dla danego sera, takie jak nowy nalot, śluz czy wyraźnie inny zapach. Sprawdź też datę na opakowaniu. Po terminie „należy spożyć do” nie jedz sera , nawet jeśli wygląda i pachnie tak jak zwykle.

Jaka pleśń na serze jest normalna?

Biała skórka brie i niebieskie żyłki wewnątrz sera powstają dzięki pleśniom używanym podczas produkcji. To one pomagają uzyskać charakterystyczny smak i aromat. BfR wyjaśnia, że pleśnie stosowane w tym celu są bezpieczne do jedzenia.

Nie oznacza to jednak, że na takim serze nie może pojawić się inna pleśń. Może, zwłaszcza gdy opakowanie długo leży otwarte. Sam kolor niewiele rozstrzyga: biały nalot jest typowy dla jednego rodzaju sera, a na innym może budzić wątpliwości.

Jeśli kupujesz ser pierwszy raz, sprawdź jego opis na opakowaniu. Gdy wygląd wyraźnie od niego odbiega, warto zapytać sprzedawcę lub producenta. Do wyjaśnienia sprawy zachowaj etykietę z numerem partii.

Po czym poznać, że ser pleśniowy się zepsuł?

Najłatwiej zauważyć zmianę w serze, który dobrze znasz. Nowy nalot, nietypowa śliska warstwa albo zapach zupełnie inny niż po otwarciu to powody, żeby go nie jeść. Nie próbuj kawałka „na sprawdzenie”. Smak nie powie ci, czy ser jest bezpieczny.

Poniżej znajdziesz kilka częstych sytuacji. Pamiętaj tylko, że brak widocznych zmian nie wyklucza obecności szkodliwych bakterii.

Ser pleśniowy: co sprawdzić przed jedzeniem?
Co zauważasz?	Co zrobić?
Biała skórka lub niebieskie żyłki typowe dla tego sera	To nie musi oznaczać zepsucia. Sprawdź jeszcze datę i sposób przechowywania.
Nietypowy nalot, śluz lub wyraźnie zmieniony zapach	Nie jedz sera. Nie sprawdzaj go przez próbowanie.
Przekroczony termin „należy spożyć do”	Wyrzuć ser, nawet jeśli wygląda normalnie.
Przekroczona data „najlepiej spożyć przed”	Sama data nie oznacza zepsucia. Liczą się też stan sera i warunki przechowywania.
Opakowanie jest otwarte, ale nie pamiętasz od kiedy	Nie opieraj decyzji tylko na dacie z etykiety. Sprawdź zalecany czas po otwarciu.

Mocny zapach nie zawsze oznacza zepsucie. Niektóre sery z natury pachną intensywnie i miękną podczas dojrzewania. Nie da się więc ustalić jednej zasady dla wszystkich odmian. Jeśli nie potrafisz ocenić zmiany, a do tego nie wiesz, jak długo ser leżał otwarty, lepiej go wyrzuć.

Czy można jeść ser pleśniowy po terminie?

Najpierw przeczytaj sformułowanie przed datą. „Należy spożyć do” oznacza termin związany z bezpieczeństwem. Po jego upływie nie jedz sera. „Najlepiej spożyć przed” dotyczy jakości, więc samo przekroczenie tej daty nie przesądza o zepsuciu. Produkt musiał jednak być prawidłowo przechowywany. Taką różnicę wyjaśnia EFSA w poradniku o datach na żywności.

Nie ma uniwersalnej liczby dni, o które można przedłużyć trwałość sera. Porada, że „tydzień po terminie jeszcze będzie dobry”, pomija rodzaj produktu i to, co działo się z nim po zakupie.

Po otwarciu dochodzi jeszcze jedna informacja: „spożyć w ciągu…”. Jeśli producent podaje dwa dni, to właśnie tyle masz na zjedzenie otwartego sera. Późniejsza data wydrukowana na opakowaniu nie przedłuża tego czasu.

Dlaczego sam zapach nie wystarczy?

Nie wszystkie bakterie, które mogą wywołać chorobę, zmieniają zapach czy wygląd jedzenia. Dotyczy to również serów. Jednym z możliwych zagrożeń jest Listeria monocytogenes, która potrafi namnażać się nawet w lodówce. Żywność może zostać nią zanieczyszczona również po podgrzaniu, na dalszym etapie produkcji. Opisuje to EFSA w materiale o Listeria.

Dlatego ser, który pachnie normalnie, nadal może nie nadawać się do jedzenia. Data na etykiecie, czas od otwarcia i temperatura przechowywania są równie ważne jak to, co widzisz.

Czy wystarczy odkroić pleśń albo podgrzać ser?

Jeśli na miękkim serze pojawiła się obca pleśń, wyrzuć cały kawałek. Może sięgać głębiej, niż widać na powierzchni. Dodanie takiego sera do sosu lub zapiekanki też nie jest rozwiązaniem. Wiele toksyn wytwarzanych przez pleśnie jest odpornych na ogrzewanie. BfR zaleca wyrzucanie żywności z niepożądaną pleśnią.

Chodzi tu o nalot świadczący o psuciu, nie o białą skórkę czy żyłki, które powinny być w danym serze.

Jak przechowywać ser pleśniowy po otwarciu?

Na opakowaniu sprawdź dwie rzeczy: zalecaną temperaturę i czas na zjedzenie sera po otwarciu. Datę otwarcia możesz zapisać na etykiecie. To prostsze niż zastanawianie się po kilku dniach, czy opakowanie otwarto we wtorek, czy jeszcze w weekend.

Odkładaj ser do lodówki po odkrojeniu potrzebnej porcji. Trzymaj go w osobnym opakowaniu lub pojemniku, zgodnie z zaleceniami producenta. Używaj czystego noża, szczególnie jeśli wcześniej przygotowywane było surowe mięso.

Warto też sprawdzić lodówkę zwykłym termometrem. Cyfra na pokrętle nie oznacza liczby stopni. BfR zaleca temperaturę najlepiej poniżej 5°C, z uwzględnieniem wymagań podanych na produkcie. Po zakupach włóż ser do lodówki możliwie szybko. Na dłuższą podróż w ciepły dzień przyda się torba chłodząca.

Jeśli regularnie zostaje ci pół opakowania, rozważ kupowanie mniejszych porcji. Możesz też sprawdzić, które sery nadają się do mrożenia i jak zmienia się ich konsystencja.

Ser pleśniowy w ciąży i przy obniżonej odporności

W ciąży nie wystarczy ocenić, czy ser jest świeży. Miękkie sery pleśniowe wymagają dodatkowej ostrożności ze względu na ryzyko listeriozy. GIS wskazuje, że choroba jest szczególnie niebezpieczna dla kobiet w ciąży, noworodków i osób z obniżoną odpornością. Ciężki przebieg może wystąpić także u osób starszych.

NHS zaleca w ciąży dokładne podgrzanie miękkich serów z białą skórką oraz miękkich serów z niebieską pleśnią. Dotyczy to także tych z mleka pasteryzowanego. Ser powinien być gorący również w środku, a nie tylko lekko roztopiony.

Oczywiście do podgrzania nadaje się wyłącznie ser, który nie jest zepsuty i mieści się w terminie przydatności do spożycia. Jeśli masz obniżoną odporność, ustal z lekarzem, jakie sery możesz jeść.

Najczęstsze pytania

Czy ser pleśniowy może spleśnieć?

Tak. Pleśnie używane w produkcji nie chronią sera przed pojawieniem się innych pleśni. Nowego nalotu nie należy z góry uznawać za naturalne dojrzewanie.

Czy zielona plamka oznacza, że ser trzeba wyrzucić?

Sam kolor nie wystarczy do oceny. W serach z przerostem pleśni zielonkawe żyłki mogą być normalne. Znaczenie ma to, czy zmiana jest typowa dla tego produktu i czy pojawiła się podczas przechowywania.

Czy zamknięty ser może się zepsuć?

Tak. Nawet nieotwarte opakowanie trzeba przechowywać w odpowiedniej temperaturze i sprawdzić jego datę. Sama szczelna folia nie chroni przed skutkami zbyt długiego przechowywania w cieple.

Co zrobić po zjedzeniu podejrzanego sera?

To nie oznacza automatycznie, że zachorujesz. Obserwuj samopoczucie i zachowaj opakowanie. Jeśli jesteś w ciąży lub masz obniżoną odporność, a pojawi się gorączka albo objawy przypominające grypę, pilnie skontaktuj się z lekarzem. Takie postępowanie zaleca NHS przy podejrzeniu listeriozy.

Czy zdjęcie pomoże ocenić świeżość sera?

Może pomóc pokazać producentowi nietypowy nalot. Nie pozwoli jednak potwierdzić, że ser jest bezpieczny. Ze zdjęcia nie dowiesz się, jak długo leżał poza lodówką ani czy zawiera szkodliwe bakterie.

Źródła

Technolog żywności

Jan Antoniak – technolog żywności, audytor i doradca
Specjalizuję się w prawie żywnościowym, HACCP i etykietowaniu. Od lat pomagam firmom spożywczym wdrażać systemy jakości oraz zrozumieć wymagania przepisów. Na blogu dzielę się wiedzą w prosty, praktyczny sposób.Audytor systemów bezpieczeństwa | Autor technologzywnosciradzi.pl
Dowiedz się więcej →