FAO na rybach: jak odczytać obszar połowu z etykiety?

Numer FAO na etykiecie ryby wskazuje obszar połowu. Przykładowo FAO 27 oznacza północno-wschodni Atlantyk, a FAO 67 północno-wschodni Pacyfik. Numer pomaga ustalić pochodzenie ryby, ale nie jest oceną świeżości, czystości wody ani jakości całego produktu. Warto czytać go razem z nazwą gatunku i metodą produkcji.

Co oznacza skrót FAO?

FAO to Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa. Na jej potrzeby wyznaczono główne obszary rybołówstwa, używane między innymi w statystykach połowów. Ten sam podział pomaga opisywać pochodzenie ryb w handlu. Nazwa organizacji i oznaczenie obszaru to jednak różne rzeczy: „FAO 27” jest kodem geograficznym, a nie certyfikatem wydanym produktowi.

Czy samo „FAO 27” wystarcza na etykiecie?

Przy produktach objętych szczególnymi unijnymi wymaganiami informacyjnymi dla ryb poławianych w obszarach FAO 27 i 37 potrzebne jest dokładniejsze wskazanie podobszaru lub rejonu. Towarzyszy mu określenie zrozumiałe dla konsumenta albo mapa lub piktogram. Dla pozostałych obszarów morskich przepisy dopuszczają wskazanie nazwy głównego obszaru FAO.

Dlatego sam numer nie zawsze wyczerpuje obowiązek informacyjny. Dwa opakowania z oznaczeniem FAO 27 mogą opisywać połowy z różnych rejonów. Jeśli zależy ci na konkretnym morzu, szukaj doprecyzowania, zamiast traktować cały północno-wschodni Atlantyk jako jedno miejsce.

Jak rozróżnić połów morski, śródlądowy i hodowlę?

Inaczej opisuje się rybę złowioną w morzu, inaczej złowioną w wodach śródlądowych, a jeszcze inaczej pochodzącą z akwakultury. W pierwszym przypadku podstawą jest obszar połowu. Przy połowie śródlądowym wskazuje się akwen oraz państwo. Przy hodowli znaczenie ma państwo chowu ustalane według zasad przewidzianych w przepisach, a nie morski kod połowu.

Ryba hodowlana nie jest więc gorzej oznakowana tylko dlatego, że nie ma numeru FAO. Powinna mieć informację właściwą dla swojej metody produkcji. Porównanie obu sposobów pozyskania omawiamy w tekście łosoś dziki czy hodowlany.

Dlaczego adres polskiej firmy nie oznacza polskiego połowu?

Przykład odczytu: na opakowaniu znajduje się polski adres przedsiębiorcy, informacja o połowie w północno-wschodnim Pacyfiku i kod FAO 67. Adres identyfikuje firmę odpowiedzialną za produkt; nie przenosi miejsca połowu do Polski. Także kraj wędzenia lub pakowania może różnić się od pochodzenia surowca.

Najbardziej użyteczny zestaw informacji to gatunek, metoda produkcji i obszar połowu lub kraj hodowli. Dopiero na tym tle oceniaj pozostałe dane, takie jak sposób przechowywania, termin przydatności i ewentualna informacja o rozmrożeniu. Żadnej z nich sam kod FAO nie zastępuje.

Czy oznaczenie dotyczy także konserw?

Zakres szczególnych obowiązków zależy od kategorii produktu. Nie należy zakładać, że filet, ryba wędzona i konserwa podlegają identycznym zasadom tylko dlatego, że wszystkie zawierają rybę. Przewodnik Komisji Europejskiej rozróżnia produkty nieprzetworzone i określone produkty przetworzone. Brak kodu na puszce nie jest zatem samodzielnym dowodem naruszenia.

Pełną listę obszarów i mapy można sprawdzić w oficjalnym wykazie Komisji Europejskiej podanym w źródłach. Pozwala to odczytać rzadziej spotykany kod bez polegania na przypadkowej grafice z internetu.

Źródła

• FAO: główne obszary rybołówstwa.
• Komisja Europejska: obszary połowu i mapy.
• Rozporządzenie 1379/2013, art. 35 i 38: informacje dla konsumentów.
• Komisja Europejska: przewodnik po etykietach ryb i produktów akwakultury.

Technolog żywności

Jan Antoniak – technolog żywności, audytor i doradca
Specjalizuję się w prawie żywnościowym, HACCP i etykietowaniu. Od lat pomagam firmom spożywczym wdrażać systemy jakości oraz zrozumieć wymagania przepisów. Na blogu dzielę się wiedzą w prosty, praktyczny sposób.Audytor systemów bezpieczeństwa | Autor technologzywnosciradzi.pl
Dowiedz się więcej →