Mąka to produkt powstający poprzez zmielenie na proszek ziaren zbóż lub innych produktów spożywczych.

Chociaż najczęściej produkowana jest z pszenicy, obecnie dostępnych jest wiele rodzajów mąki, w tym kokosowa, migdałowa czy też inne odmiany bezglutenowe.

Wiele osób przechowuje mąkę w domu przez długi czas – nawet po upływie daty ważności.

Dlatego możesz się zastanawiać, jak długo można bezpiecznie przechowywać mąkę.

W tym artykule wyjaśniono, czy mąka się psuje, omówiono odpowiednie techniki przechowywania i wyjaśniono ryzyko związane ze z jedzeniem przeterminowanej mąki.

Jaki jest okres przydatności do spożycia dla mąki?

Wiele czynników wpływa na trwałość mąki.

Większość z nich pozostaje świeża w temperaturze pokojowej przez okres 3–8 miesięcy. Konkretny okres przydatności do spożycia zależy jednak od rodzaju mąki, jej składu i sposobu przechowywania ( 1 ).

Rodzaje mąki

Mąkę często dzieli się na kategorie według stopnia przetworzenia, co wpływa na jej trwałość.

Na przykład biała mąka na ogół pozostaje świeża dłużej niż mąka pełnoziarnista ze względu na sposoby przetworzenia każdej z nich.

Biała mąka jest wysoce rafinowana, co oznacza, że ​​ziarno jest pozbawione otrębów i zarodków, pozostawiając jedynie bielmo skrobiowe.

Natomiast mąka pełnoziarnista zawiera wszystkie trzy części ziarna – okrywę, zarodek i bielmo.

Okrywa i zarodki są bogate w oleje, przez co produkty pełnoziarniste są bardziej podatne na psucie się. Dzieje się tak, gdy tłuszcze niszczą się pod wpływem światła, wilgoci lub powietrza, zwykle powodując niepożądany smak i zapach (23).

Ponieważ mąki bezglutenowe, takie jak migdałowa lub kokosowa, często zawierają dużo oleju, mogą również być bardziej podatne na jełczenie niż mąka ze zboża.

Ponadto bezglutenowa mąka, która składa się z kilku surowców na bazie orzechów lub korzeni, może być bardziej wrażliwa na pleśń ze względu na wysoką zawartość wilgoci (4).

Metody przechowywania mąki

Co więcej, trwałość mąki zależy od sposobu jej przechowywania.

Mąkę uważa się za stabilną przy przechowywaniu, co oznacza, że można ją bezpiecznie przetrzymywać w temperaturze pokojowej.

Należy ją jednak umieścić w szczelnym pojemniku w chłodnym, suchym miejscu, aby zachować jej świeżość. Chłodzenie lub zamrażanie może dodatkowo wydłużyć okres jej przechowywania ( 6 ).

Na przykład mąka biała utrzymuje świeżość w temperaturze pokojowej przez 6–8 miesięcy, natomiast do 1 roku, jeśli jest przetrzymywana w lodówce i 2 lata jeśli jest zamrożona7 ).

Jeśli wkładasz mąkę do lodówki, pamiętaj, aby zabezpieczyć ją od wilgoci i wody, aby nie zapleśniała.

Najlepiej to zrobić, zamykając ją w szczelnym pojemniku, takim jak plastikowa torba lub pojemnik na żywność.

Należy pamiętać, że przed użyciem należy odstawić schłodzoną lub zamrożoną mąkę, aż do osiągnięcia temperatury pokojowej. Zapobiegnie to jej zbrylaniu.

Jak stwierdzić, czy mąka się zepsuła

Wszystkie rodzaje mąki dostępne na polskim rynku mają terminy ważności umieszczone na opakowaniu, aby wskazać, jak długo będą one świeże.

Natomiast mąka może nadal być bezpieczna do spożycia nawet po upływie terminu przydatności do spożycia.

Najlepszym sposobem ustalenia, czy mąka jest bezpieczna, jest jej zapach.

Świeża mąka ma neutralny zapach, zepsuta śmierdzi – może być stęchła lub prawie kwaśna. Może również wyglądać na odbarwioną.

Dodatkowo, jeśli mąka zetknie się z wodą lub wilgocią, może pojawić się pleśń. W takim przypadku należy natychmiast wyrzucić całe opakowanie.

Aby zapobiec marnowaniu żywności, wypróbuj twórcze sposoby wykorzystania starej mąki, takie jak ciasto do zabawy dla dzieci lub domowy klej.

Ryzyko spożycia przeterminowanej mąki

Gdy mąka staje się zjełczała, zmienia się jej struktura molekularna – co może prowadzić do wytworzenia szkodliwych związków (8).

Jednak żadne ostatnie badania nie wykazały szkodliwych skutków jedzenia zjełczałej mąki. Mimo że gotowane potrawy z niej sporządzone mogą smakować nieprzyjemnie, raczej nie zaszkodzą zdrowiu, jeśli są spożywane w małych ilościach.

Z drugiej strony spleśniała mąka może być niebezpieczna, a także mieć nieprzyjemny smak.

Chociaż nie wszystkie pleśnie są szkodliwe, niektóre mogą wytwarzać niebezpieczne związki zwane mykotoksynami. Związki te mogą wywoływać objawy takie jak wymioty i biegunka.

Mykotoksyny są również powiązane z innymi poważnymi chorobami, w tym z rakiem i chorobami wątroby, w zależności od spożytej ilości i czasu ekspozycji. Dlatego zawsze najlepiej jest wyrzucić mąkę, jeśli pachnie źle lub wykazuje oznaki pleśni.

Podsumowanie

Mąka ma długi okres przydatności do spożycia, ale zazwyczaj psuje się po 3–8 miesiącach.

Biała mąka może mieć dłuższą trwałość ze względu na niższą zawartość tłuszczu, natomiast odmiany pełnoziarniste i bezglutenowe psują się szybciej.

Możesz wydłużyć okres przydatności mąki, szczelnie ją zamykając, wychładzając lub zamrażając.

Pamiętaj, aby wyrzucić mąkę, jeśli ma nieprzyjemny zapach, odbarwienie lub pleśń.